Elk jaar opnieuw steekt hetzelfde vervelende onderwerp de kop op; die Vlaamse leeuwenvlag. Niet zozeer de vlag zelf, maar het gesprek erover. Welke de ‘correcte’ is, moet eenieder maar voor zichzelf uitmaken, uiteindelijk komen beide kleurenschema’s doorheen de eeuwen gewoonweg voor.
Maar waarom hebben wij Vlamingen eigenlijk een leeuw tot ons zinnebeeld gemaakt?
Eenzelfde vervelende uitspraak onder ’s Lands gebruikelijke lamlendige lieden luidt immers smalend ‘Waarom zelfs een leeuw? Dat is toch een Afrikaans dier?’, niettegenstaande leeuwen, zij het in een ver verleden, in het wild voorkwamen in Zuidoost-Europa en pas uitstierven tegen de vierde eeuw n.Chr. als we Themistius, een laatantiek Romeins wijsgeer, mogen geloven. Maar de leeuw heeft altijd al tot de verbeelding van menig Europese beschavingen gesproken als dier dat onder andere adellijkheid, moed, kracht en koningschap verzinnebeeldt.

Tegen de twaalfde eeuw is Vlaanderen een grondig gekerstende samenleving, ondertussen al vierhonderd jaren, en neemt de graaf van Vlaanderen, Filips van de Elzas, deel aan de derde kruistocht. In die kruistocht verwon de graaf een Saraceense heerser en maakte diens schild met daarop een leeuw buit hetwelk Filips tot zinnebeeld des graafschaps verhief. En daarom is de leeuw nu ons zinnebeeld… niet dus.
Dat is slechts een hardnekkig duidingsverhaal, waarom iets zus of zo is, dat diens intrede doet omstreeks de vijftiende eeuw in onder andere de Kronyk van Vlaenderen, en in die tijden was het nu eenmaal niet ongebruikelijk om feit met fictie te vermengen; al ontsnapt onze eigen tijd er ook niet aan.

De werkelijke oorsprong is echter minder glansrijk, het voeren van een wapenschild met een leeuw erop was gewoonweg in zwang onder de aanzienlijke Europese geslachten der twaalfde eeuw, en de vorstelijke huizen in de Nederlanden waren daar geen uitzondering op.

Verwijzingen
Kroniek van Vlaanderen, van de aanvang tot 1467 (1842) J. Delmotte
Kronyk van Vlaenderen (Blommaert & Serrure, 1839–1840) D. J. Vanderhaeghen-Hulin
Themistius, Themistii orationes ex codice mediolanensi (W. Dindorf, 1832) C. Cnobloch
Vaernewyck, M. van, De historie van Belgis (1829)